Giáo Án Bài 04

Cấu Trúc Bảng Chuyên Nghiệp

Giúp học sinh làm chủ nghệ thuật tạo viền bảng, căn lề đa chiều, và kỹ năng chỉnh sửa hàng cột linh hoạt nhất.

🎯 Mục tiêu bài học

Hiểu ranh giới in ấn và sử dụng Borders (Kẻ khung).
Sử dụng Alignment: Căn trái phải, căn giữa đa chiều.
Sử dụng AutoFit để chữ không bị khuất.
Chèn (Insert) và Xóa (Delete) cột/hàng không làm hỏng dữ liệu.

⏱️ Thời lượng & Phân bổ

Borders & In ấn: 20 phút
Alignment & AutoFit: 25 phút
Thêm/Xóa Hàng Cột: 25 phút
Dự án Danh sách lớp: 50 phút

20 Phút Hoạt động 1: Lưới tàng hình và Kẻ viền (Borders)

"Các em có thấy các ô vuông mờ mờ trên màn hình Excel không? Nó giống như sợi chỉ tàng hình. Khi các em in ra giấy, tờ giấy sẽ trắng tinh, không có sợi chỉ nào đâu! Để in ra có ô vuông, chúng ta phải dùng bút chì kẻ cho nó bằng lệnh Borders."

Hướng dẫn thực hiện:

Bôi đen vùng muốn kẻ bảng (Ví dụ: Từ A1 đến D10).
Mở menu thả xuống tại nút Borders (Hình cửa sổ) ở thẻ Home.
Chọn All Borders (Kẻ tất cả các ô bên trong).
Mẹo trang trí: Chọn tiếp Thick Outside Borders để viền ngoài cùng của bảng đậm lên, nhìn giống cuốn sách giáo khoa.

25 Phút Hoạt động 2: Căn lề Đa chiều & AutoFit

1. Căn lề (Alignment)

Trong Word, chữ chỉ có thể ở Trái, Phải hoặc Giữa. Nhưng trong ô Excel, vì nó có hình vuông (có chiều cao), nên chúng ta có lề Trên - Giữa - Dưới (Top - Middle - Bottom Align).

Giáo viên yêu cầu học sinh kéo rộng chiều cao của hàng số 1. Sau đó nhấn thử tổ hợp nút Center (Giữa theo chiều ngang) và Middle Align (Giữa theo chiều dọc) để chữ nổi bật ngay chính giữa ô.

2. Tuyệt chiêu AutoFit (Khớp tự động)

Tình huống: Cột họ tên có bạn "Nguyễn Trần Hoài Giang", tên dài quá lấn sang cột Ngày Sinh. Làm sao để cột Tên rộng ra vừa khít?

Thao tác thần tốc:

Hãy di chuột lên trên cùng, vào khe hở giữa hai chữ cái cột (Ví dụ giữa A và B). Con trỏ sẽ biến thành mũi tên hai chiều.
Chỉ cần Nhấn đúp chuột (Click 2 lần). Cột sẽ tự động giãn ra hoặc co lại cho VỪA KHÍT với dòng chữ dài nhất trong cột đó. Tính năng này gọi là AutoFit.

25 Phút Hoạt động 3: Thêm bạn, Bớt ghế (Insert & Delete)

"Nếu em lập xong danh sách lớp 30 bạn rồi. Đột nhiên lớp có 1 bạn mới chuyển đến tên là An (phải đứng đầu danh sách). Không lẽ em xóa hết đi gõ lại từ đầu? Chắc chắn là không rồi."

Chèn Hàng mới (Insert Row):

Click chuột phải thẳng vào Con số của Hàng (Ví dụ số 2) phía ngoài cùng bên trái.
Chọn Insert. Một hàng trống mới sẽ xuất hiện đẩy bạn số 2 xuống dưới.

Xóa Hàng (Delete Row):

Click chuột phải thẳng vào Con số của Hàng muốn xóa.
Chọn Delete. Toàn bộ thông tin ở hàng đó biến mất, hàng dưới tự động dồn lên. (Lưu ý: Khác với phím Delete trên bàn phím chỉ xóa chữ bên trong).

📋 Dự án Thực hành: Danh Sách Lớp Kiểu Mẫu

Mục tiêu: Tạo một bảng danh sách thật chuyên nghiệp, ngay ngắn, chuẩn bị cho việc nhập liệu hàng loạt.

Nhiệm vụ của học sinh:

Gõ Tiêu đề cột: STT, Họ Tên, Giới Tính, Ngày Sinh, Sở Thích.
Nhập thông tin cho 5 bạn trong tổ của mình. (Tên dài lấn sang ô khác cứ để đó).
Sử dụng tuyệt chiêu AutoFit để mở rộng cột "Họ Tên" và "Sở Thích".
Bôi đen toàn bộ bảng và kẻ viền All Borders. Sau đó tô Thick Outside Borders viền ngoài.
Bôi đen dòng tiêu đề (Dòng 1): Tô màu vàng, chữ in đậm, và nhấn 2 nút Căn Giữa (Center + Middle Align).
Thử thách: Chèn (Insert) thêm một cột "Nickname" vào giữa cột Họ Tên và Giới Tính. Nhập Nickname (ví dụ: Tí, Tèo, Sóc...) cho các bạn.

Sau khi làm xong, giáo viên yêu cầu học sinh lưu file với tên: DanhSachLop_To1.xlsx.